07.11,1944.
U
Somboru je formiran BOLNIČKI CENTAR BROJ 2, čime je ustvari
počela priprema za čuvenu Batinsku bitku. Za upravnika Centra je
imenovan dr Vinko Zaninović, partizanski major, a za njegovog
pomoćnika sovjetski major Ivan Safronov. Centar je imao šest
bolnica, sa oko 2500 kreveta, mahom u Somboru, a nešto i u
okolnim mestima. Glavninu Centra su činile Bolnica br. 1 i 2,
smeštene u paviljonima današnje Podgoričke ulice, dok je
Bolnica br. 3 bila u zgradama civilne bolnice. Bolnički centar
je rasformiran 25. avgusta 1945, do kada je zbrinuo preko 6000
ranjenika i bolesnika, postavši Vojna bolnica za područje Bačke.
Bolnica br.3 je postala civilna Sreska bolnica, sa upravnikom dr
Đorđem Lazićem, dotadanjim sanitetskim referentom Vojnog
područja za Sombor, Apatin, Odžake i Kulu.
08.11.1781.
Jeronim
Jakočević, ispred somborskih franjevaca pred njihovo preseljenje
u Baju, zahvaljujući se na dobročinstvu koje su im Somborci
ukazivali, obraća se Magistratu da im izda službenu potvrdu o
njihovom ponašanju i radu, kako bi istu mogli predočiti svojim
višim starešinama, da njihov izgon iz Sombora nije zbog njihove
krivice. Već sutradan, Magistrat izdaje pismeno kojim nabraja
velike zasluge koje ovaj red ima za uzdizanje grada i njegovoh
građana,
kako na planu obrazovanja, zdravstva, te širenja vere, koji
obećanjem da sećajući se ove stalne i neumorne revnosti
spomenutih otaca, koja se nikada bilo kojom zahvalnošću ne može
nadoknaditi, odlučujemo da kako mi sami tako i naši naslednici,
koje čvrsto obavezujemo, zasluge pomenutih otaca uvek poštuju.
10.11.1872.
U
velikoj sali Gradske kuće održana je OSNIVAČKA SKUPŠTINA
DOBROVOLJNOG VATROGASNOG DRUŠTVA u Somboru, koju je sazvao dr
Janoš Cedler, advokat i celoživotni pregalnik na unapređenju ove
službe. On je do tada već imao 24 utemeljivača, koji su dali po
20 forinti bespovratno i 74 redovna člana, ocenjenih fizički
sposobnima za vršenje vatrogasnih dužnosti, a godišnje su
plaćali po četiri forinte članarine. Predsednikom je postao
Jožef Šefner, posednik, potpredsednik Robert Hajndlhofer, a
blagajnik Nandor Biterman. Već na prvoj sednici saopšteno je da
se broj članova povećao na 200, da je dato na izradu 104
uniforme i da je Društvo u prizemlju Gradske kuće dobilo sobu za
vatrogasno dežurstvo.
10.11.1944.
Na
inicijativu dr Đorđa Lazića, tada načelnika Sanitetskog odseka
Komande područja NOV, pod ovom komandom je u Somboru osnovana
RADIONICA ZAVOJNOG MATERIJALA, kojom je rukovodila Slavka
Teofanović rođ. Kovačić. Radionica je formirana u očekivanju
početka Batinske bitke, što se pokazalo više nego opravdanim jer
je već sutradan u Sombor dopremljen prvi transport od više
stotina ranjenika, što će se vremenom uvećavati. Radionica je
bila smeštena u ulici Sv. Roke 1, potom u Požarevačkoj, a onda u
Mirnoj ulici u Hušvetovoj kući i imala je 20-30, a ponekad čak
i do stotinu zaposlenih.
10.11.1974.
Povodom
svečanog obeležavanja tridesete godišnjice početka velike
Batinske bitke, pušten je u promet MOST “51. DIVIZIJE”, čije su
tri vojvođanske udarne brigade; 12. 7. i 8. bile jedinice
Narodnooslobodilačke vojske Jugoslavije koje su, u sadejstvu sa
crvenoarmejcima trećeg ukrajinskog fronta, probile nemačku
odbranu iskazavši pritom neviđeni heroizam u borbama vođenim
upravo na obalama koje su spojene ovim mostom.
11.11.1872.
Na nasleđu Niže realne
gimnazije (1853) na nemačkom i Varoške gimnazije (1869) na
srpskom i mađarskom, počela je sa radom DRŽAVNA GIMNAZIJA na
mađarskom jeziku.
Otvorena je najviše zalaganjem gradonačelnika Petra Vukićevića,
koji je na sednici Magistrata 17.januara 1872. najavio:
Pokretanje obrazloženog zahteva Ministarstvu vera i
prosvete i Parlamentu Mađarske da se u Somboru osnuje državna
gimnazija sa srpskim nastavnim jezikom… Zahtev je zasnovan
na Zakonu o nacionalnostima iz 1868. Škola je 1877. prerasla u
osmorazrednu sa, već, više od 300 učenika, za koje je zgrada
Latinske škole počela bivati pretesna te je srušena i 1886.
izgrađena nova, koja će 1938, dogradnjom drugog sprata,
poprimiti današnji izgled. Od 1967. škola nosi naziv
Gimnazija “Veljko Petrović”, za sećanje na svog velikog
učenika.
11.11.1944.
Odmah iza ponoći, otpočela je
BATINSKA BITKA, druga po veličini koju su u sadejstvu vodile
crvenoarmejske i partizanske jedinice. Uz podršku 17. sovjetske
vazduhoplovne armije, zadatak da forsiranjem Dunava probiju
nemačku odbranu dobile su 57. sovjetska armija, sa 75. i 64.
streljačkim i 6. gardijskim korpusom i 32. motomehanizovanom
brigadom i 51. vojvođanska udarna divizija, sa 12, 8. i 7.
vojvođanskom udarnom brigadom. Koristeći se mrakom i jutarnjom
izmaglicom, delovi 703. puka 233. divizije CA i 12. VU brigade,
u koju je pre bitke u celosti ušao Somborski partizanski odred,
uspele su da uspostave mostobran, što će biti uvod u neviđene
borbe, posebno na kotama 169. i 205. i kod železničke stanice.
Oslobođenjem Baranje, Batinska epopeja je završena 29. novembra,
i u njoj je, po službenim podacima, 51. VUD imala 276 poginulih,
917 ranjenih i 243 nestala borca, dok su Rusi samo poginulih
imali 1170, mada za obe strane stoji da su im gubici bili znatno
veći.
