|
|
|
|
U Kovilju je rođen LAZA KOSTIĆ, peštanski doktor prava, erudita široke kulture i evropskih vidika, poliglota koji je prvi u Srba prevodio Šekspira, Hajnea i Homera, Bulvera i Dernburga, pisac drama, komedija i tri knjige pesama, ratni izveštač stranih novina iz Hercegovačkog ustanka i Srpsko-turskog rata, urednik lista Srpska nezavisnost u Beogradu i službenog glasnika na Cetinju Glas Crnogorca. Somborcem je postao 1895. žendbom sa Julijanom Palanački, a od 1901, pa do smrti bio je predsednik Srpske čitaonice, da bi ovde iznedrio Somboru, srpskom pesništvu i poetskom rodu neprevaziđenu Santa Maria della Salute. Sahranjen je na Svetouspenskom groblju somborskom 12.12.1910, pošto je tri dana ranije preminuo u Beču
|
|
Rođen je u Somboru TRIFUN ATANACKOVIĆ, advokat po obrazovanju, a javni delatnik po usmerenju, koji je uz advokaturu, pošto Preparandija 1831. osta bez nastavnika, čitavu deceniju u njoj predavao, spasivši je tako od gašenja. Godine 1842. postavljen je za podžupana Bač-bodroške županije, a tri godine potom je medju 72 osnivača Srpske čitaonice. U Mađarskoj buni 1848-49. je član Privremenog odbora Okružja Bačkog, a godinu potom je i predsednik Upravnog odbora Društva srpskog pozorišta u Somboru. Biran je za poslanika u Srpski politički sabor u Sr. Karlovcima 1861, u Ugarski zemaljski sabor, te za kapetana somborskog i savetnika Cesarskog državnog stola, sa kog mesta je i penzionisan. Umro je u Somboru, 05.06.1878. godine.
|
|
Na stepenicama novoizgrađene Preparandije somborske, sa gajdama u rukama, umro je ĐURA SUBOTIN, koji se u matičnim knjigama vodio kao ”svirac iz predgrađa Crvenka”. Rođen 1842. u zemljoradničkoj porodici, postao je čuven svojom svirkom te je “čak iz Bosne donosio dukate” i tako stekao lep imetak, kafanu i mesaru, a svoje četvoro dece izveo na pravi put; troje od njih su radili u prosveti, dok je sin Triva, zvani Lala, sa uspehom nastavio očev zanat. |
|
U Somboru je rođena MILKA GRGUROVA, najveća srpska tragetkinja, u dugom nizu godina, romantičarskog perioda srpskog glumišta, zbog čega je nazvana srpska “Sara Bernar”. U Somboru je po prvi put kročila na pozornicu, a sa nje je u dubokoj starosti sišla u Beogradu, u kome je našla večni smiraj 25.03.1924. Taj dugi put su obeležila brojna mesta i uloge kojima je plenila gledališta. |
|
|
|
U Mošorinu je rođena ISIDORA SEKULIĆ, pripovedač, romansijer, esejist, književni i umetnički kritičar širokog obrazovanja i visoke kulture, strastveni putnik i putopisac, opisivač naših sudbina, likova i karaktera, poliglota i prevodilac, akademik. Školske 1893/94. godine je završila somborsku Učiteljsku školu. Preminula je 1958. u Beogradu
|
|
|
|
Carica Marija Terezija je potpisala Povelju, kojom je Sombor, posle više od tri godine borbe za “elibertaciju”, odnosno, povratak sloboda izgubljenih 1745. gubitkom statusa vojničke varoši, uzdignut u rang slobodnih i kraljevskih gradova. Taj potpis je Somborce stajao 150.000 rajnskih forinti u zlatu koje su prethodno morali uplatiti u carsku blagajnu. No, bez obzira na izuzetno visoku cenu kojom je plaćena ta velika privilegija, to je prekretni datum u povesnici Sombora, od koga je on stupio na prag građanskog društva, krenuvši put bogatstva, moći, značaja i ugleda koje je dosegao u vremenima koja su sledila.
|
|
|
U Hrupjelama kod Trebinja, rođen je JOVAN DUČIĆ, pesnik, putopisac, aforističar i esejist, a uz to i diplomata od karijere, sa Somborom je ukrstio svoje puteve završivši školske 1892/93. ovdašnju Preparandiju. Iz ravangradskih dana ostaće njegovi proročki stihovi sopstvene sudbine, a koje je zapisao u spomenar Somborke Pave Kolarić: Kada me mlada nestane u svetu / Kad s lire sreće jekne zadnji zvon / Sjeti se na me, milo janje moje / I tiho reci - to je bio on. U večnost se preselio u dalekim Sjedinjenim Američkim Državama, u gradu Geri, 7.04.1943, a konačni smiraj u veličanstvenom hramu na Leutaru.
|
|
|
Na somborskom Trgu presv. Trojstva je izbio požar u kome je, zbog jakog vetra, neobučenih i neopremljenih vatrogasaca, izgorelo “samo 11 kuća”, kako navodi letopisac. Od tada je uvedena odžačarska služba, redovniji pregledi odžaka i plaćanje godišnje odžačarine od 10 forinti. Znatno kasnije, 1813. odžačari će dobiti i svoj zasebni ceh, budući da su do tada bili organizovani u okviru drugih.
|
|
|
|
|
|
|